Zoeken

Het Talige Brein

Categorie

onderzoek

De oorsprong van een taal: van niets naar iets

Alle dieren communiceren met elkaar: Vogels fluiten, insecten stoten bepaalde stofjes uit, apen produceren klanken, bijen dansen, dolfijnen fluiten, om informatie met andere soortgenoten te kunnen delen. Wij, de mens, gebruiken taal, en dit systeem is anders dan alle andere vormen van communicatie, omdat het mogelijk is om een oneindig aantal gedachten uit te drukken in een oneindig aantal zinnen. De vaardigheid om hele specifieke betekenissen in woorden om te zetten, en de flexibiliteit om taal in nieuwe situaties te gebruiken, zijn de belangrijkste kenmerken van onze vorm van communiceren. Lees verder

Advertenties

Een “stimulerend” blog over taal

In de 18e eeuw lieten Alessandro Volta en Luigi Galvani stroom door de achterpoot van een kikker lopen en zagen dat de poot van de kikker daardoor bewoog. Hoewel dit op het eerste oog een merkwaardig (en ietwat sadistisch) experiment is, toonden ze aan dat elektrische stimulatie invloed heeft op ons lichaam en gedrag. Deze bevinding heeft daarmee een enorme invloed gehad op ons begrip van de werking van zenuwen en de hersenen. Eeuwen later hebben wetenschappers en medici elektrische stimulatie technieken verbeterd. Ze worden inmiddels gebruikt als hulpmiddelen om het verband tussen neurale activiteit en cognitie te onderzoeken. Maar wat heeft dit met taal te maken? In dit blog geef ik een kort overzicht van de manieren waarop elektrische hersenstimulatie ons helpt om taalfuncties -en stoornissen- beter te begrijpen.

Lees verder

Het aandachtige brein

Op een gemiddelde dag horen we heel veel geluiden, ook geluiden waar we soms niet in geïnteresseerd zijn. Als je bijvoorbeeld een gesprek probeert te voeren in een restaurant of café, wil je liever niet afgeleid worden door het gesprek aan de tafel naast je. Hoewel dit best moeilijk kan zijn, zijn mensen er eigenlijk verrassend goed in. Dat wil zeggen, we zijn er veel beter in dan bijvoorbeeld computers. Luister maar eens aandachtig naar wat je nu eigenlijk hoort. De ventilator van de computer? Een gesprek op de achtergrond? Een paar seconden geleden was je je nog maar nauwelijks bewust van al die geluiden, omdat jouw talige brein aandacht besteedde aan het lezen van deze tekst. Hoe werkt dat eigenlijk?

Lees verder

Een pratend brein op een petrischaaltje

Wist je dat er in je klas op de basisschool een of twee kinderen zaten met een genetische taalafwijking? Dit zou in ieder geval statistisch zo kunnen zijn: 1 op de 20 basisschoolkinderen hebben ernstige problemen met dagelijks taalgebruik. Deze aandoening wordt ook wel ESM (Ernstige spraak- en taalmoeilijkheden) genoemd. Veel kinderen kunnen hiervoor behandeld worden en daarna normale taalvaardigheden ontwikkelen, dus je hebt het misschien niet eens gemerkt. Maar om ESM goed te kunnen behandelen en daarmee het leven van deze kinderen te verbeteren, moeten wetenschappers de oorzaak ervan begrijpen. Lees verder

Ons brein doet het allemaal!

Veel mensen weten dat wetenschappers onze hersenactiviteit kunnen meten tijdens een experiment, en dat artsen afbeeldingen kunnen maken van ons brein om bijvoorbeeld een tumor op aan te wijzen. Als wetenschappers je vragen om naar een knipperend licht te kijken terwijl je hersenactiviteit wordt gemeten, dan zien ze activiteit in een hersengebied dat (niet geheel verrassend) de “visuele cortex” genoemd wordt. Als je naar geluiden luistert, zien ze hersenactiviteit in een gebied dat de “auditieve cortex” heet. Lees meer

Betekenis in het brein

In de bekende roman Alice in Wonderland heeft het eivormig personage Humpty Dumpty veel moeite om met Alice te communiceren omdat hij de betekenis van woorden naar eigen inzicht vervormt. ‘Wanneer ik een woord gebruik’, zegt Humpty Dumpty hooghartig, ‘dan betekent het enkel wat ik wil dat het betekent – niets meer en niets minder.’ Lees verder

Liplezen doen we allemaal!

Elkaar verstaan is niet altijd even gemakkelijk, vooral als er veel achtergrondlawaai is. Toch slagen we er vaak wel in elkaar moeiteloos te verstaan, met name als je je gesprekspartner aankijkt. Dit omdat we allemaal een beetje liplezen. Lees verder

Virtual Reality revolutie – ook binnen het taalonderzoek!

Geschreven door: David Peeters

Virtual Reality is hot en biedt schier onbegrensde mogelijkheden binnen bijna ieder domein van de samenleving. Ook binnen het taal- en hersenonderzoek is een virtual reality revolutie gaande. Lees verder

Kun je het woord niet vertalen? Ga het beleven!

Geschreven door: Marlou Rasenberg

Je herinnert je vast nog de woordenlijstjes op de middelbare school: links het Engelse woord, ernaast de Nederlandse vertaling. Dit is hoe we doorgaans woorden leren in een vreemde taal: we ‘linken’ als het ware het nieuwe woord aan een woord dat we al kennen. Lees verder

Maak een gratis website of blog op WordPress.com.

Omhoog ↑