Geschreven door: Karin Heidlmayr
Vertaald door: Monique Flecken

Mensen zijn vaak met elkaar in gesprek en ze wisselen op deze manier informatie uit over uiteenlopende onderwerpen. Deze interacties vinden in verschillende contexten plaats, bijvoorbeeld in de vorm van een discussie onder collega’s, een les wiskunde van een leraar aan zijn leerlingen, of een burenruzie over een uit de kluiten gewassen boom. Vaak zijn de diverse vormen van interactie hoog dynamisch en wordt er heel snel veel informatie uitgewisseld. De vraag is hoe het mogelijk is dat mensen alle informatie tijdens zo’n interactie kunnen volgen en onthouden. Hoe kan het dat je zo snel begrijpt waar een ander het over heeft?

 

woman_looking_in_a_mirror
Imitatie als startpunt voor goede communicatie? Foto door: Bill Branson

 

Het blijkt dat imitatie een belangrijke rol speelt bij succesvolle communicatie. Tijdens een interactie imiteren mensen vaak bepaalde spontane bewegingen van de ander. Het is bijvoorbeeld aangetoond dat als twee mensen alleen elkaars handen kunnen zien, ze hun handbewegingen op elkaar aanpassen. Dit gedrag beperkt zich niet alleen tot bewegingen; in een conversatie passen de gesprekspartners zich aan elkaars accent, spraaktempo en zinsstructuur aan. Interessanterwijze zien we dit imiteergedrag ook terug in de hersenen! Als we de hersenactiviteit van mensen die met elkaar in gesprek zijn meten, dan zijn de gebieden die belangrijk zijn voor taal en communicatie op gelijke wijze en tegelijkertijd actief bij beide personen. In een aantal studies kon worden aangetoond dat de twee breinen zich op elkaar afstemden, ongeacht of de mensen spraken of luisterden. Sommige van deze hersengebieden zijn belangrijk voor taalverwerking, maar andere gebieden zijn juist relevant voor ons vermogen om ons in te leven in de kennis en intenties van een andere persoon.

Interessanterwijze zien we dit imiteergedrag ook terug in de hersenen!

pc_author_karinWat is nou eigenlijk het doel van het op elkaar afstemmen van hersenactiviteit? Het is waarschijnlijk zo dat het activeren van deze hersengebieden tijdens het spreken en luisteren het uitwisselen van informatie tussen twee individuen makkelijker maakt. Deze mechanismen worden belangrijker naarmate je je in een situatie bevindt waarin bijvoorbeeld veel achtergrondlawaai is, of als datgene wat er gezegd wordt op meerdere manieren kan worden geinterpreteerd. In zulke gevallen moet de luisteraar ook gebruikmaken van ‘cognitieve controle’ om de boodschap van de spreker te kunnen begrijpen. Zulk soort controleprocessen maken het mogelijk om relevante informatie van irrelevante informatie te onderscheiden en dit zal je dus helpen om de ander te begrijpen. Succesvolle communicatie heeft dus niet alleen met taalverwerking te maken, maar ook met het begrijpen van de intenties van de ander en het kunnen controleren en selecteren van verschillende bronnen van informatie.

 

communicating-brains
Breinen stemmen zich tijdens een gesprek op elkaar af.

 

Kortom, als personen met elkaar communiceren stemmen ze zich op meerdere niveaus op elkaar af. Dit op elkaar afstemmen van gedrag en hersenactiviteit kan een belangrijke rol spelen bij succesvolle communicatie. Ondanks deze inzichten weten we er nog lang niet het fijne van. Dit komt vooral doordat het pas sinds kort door technologische ontwikkelingen mogelijk is om hersenactiviteit van mensen in interactie te bestuderen.

 

 

 

 

Advertenties